چندراهی‌های برق وسیله‌ای کاربردی برای زمانی هستند که تعداد پریزهای دیوار کافی نیست یا طول سیم یک وسیله به پریز نمی‌رسد. اتصال وسایلی مانند شارژر تلفن، لامپ، تلویزیون و برخی تجهیزات الکترونیکی کم‌مصرف معمولاً مشکلی ایجاد نمی‌کند، اما همه وسایل برقی برای استفاده از چندراهی مناسب نیستند. دستگاه‌هایی که برای تولید گرما، سرمایش یا کارکرد موتور به توان زیادی نیاز دارند، می‌توانند بار بیش از حدی به چندراهی وارد کنند و باعث داغ شدن سیم‌ها، قطع شدن مدار، آسیب به وسیله یا حتی آتش‌سوزی شوند. در این مقاله از سلام دنیا، با وسایلی که نباید به سه راهی برق وصل کنیم؟ آشنا می‌شوید همان وسایلی که بهتر است مستقیماً به پریز دیوار وصل شوند و با نشانه‌های خطرناک اضافه بار چندراهی نیز آشنا خواهید شد.
چرا نباید وسایل پرمصرف را به چندراهی وصل کنیم؟
چندراهی برق برای اضافه کردن تعداد پریزها طراحی شده است، نه برای اینکه ظرفیت مدار برق را افزایش دهد. هر چندراهی حداکثر توان مشخصی دارد و اگر مجموع مصرف وسایل متصل از ظرفیت آن بیشتر شود، سیم‌ها و اجزای داخلی چندراهی ممکن است بیش از حد گرم شوند. یک قاعده ساده و کاربردی این است: اگر وسیله‌ای گرما تولید می‌کند، سرد می‌کند یا موتور دارد، بهتر است مستقیماً به پریز دیوار وصل شود. البته این قاعده جایگزین بررسی مشخصات فنی وسیله و مدار برق نیست، اما می‌تواند در بسیاری از موقعیت‌ها از یک انتخاب پرخطر جلوگیری کند. بسیاری از چندراهی‌های معمولی برای جریان حدود ۱۵ آمپر طراحی شده‌اند که در شرایط مناسب تقریباً معادل ۱۸۰۰ وات است. برخی مدل‌های ۲۰ آمپری می‌توانند تا حدود ۲۴۰۰ وات را تحمل کنند، اما حتی این مدل‌ها نیز در صورت اتصال همزمان چند وسیله پرمصرف به‌راحتی ممکن است تحت فشار قرار بگیرند.
حتما بخوانید: بهترین ابزارهای اداری هوشمند برای کمک به خلاقیت
۱. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: یخچال و فریزر
یخچال و فریزر از جمله وسایلی هستند که بهتر است هرگز به چندراهی وصل نشوند. کمپرسور این دستگاه‌ها هنگام کار به توان قابل‌توجهی نیاز دارد و راه‌اندازی موتور نیز می‌تواند بار بیشتری ایجاد کند. علاوه بر خطر اضافه‌بار، یک مشکل دیگر این است که ممکن است چندراهی به‌طور تصادفی خاموش شود یا به دلیل اضافه‌بار مدار آن قطع شود. در این صورت یخچال یا فریزر بدون اینکه متوجه شوید از برق خارج می‌شود و مواد غذایی ممکن است برای مدت طولانی در دمای نامناسب باقی بمانند.
- راه ایمن‌تر: یخچال و فریزر را مستقیماً به یک پریز مناسب دیوار وصل کنید.
۲. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: مایکروویو
مایکروویو یکی از وسایلی است که هنگام روشن شدن می‌تواند مصرف برق زیادی داشته باشد. برخی مدل‌ها هنگام کار حدود ۱۲۰۰ تا ۱۸۰۰ وات برق مصرف می‌کنند؛ بنابراین ممکن است به‌تنهایی بخش بزرگی از ظرفیت یک چندراهی معمولی را مصرف کنند. حتی اگر توان مصرفی مایکروویو در محدوده ظرفیت چندراهی باشد، اتصال همزمان وسایل دیگر می‌تواند مجموع مصرف را از حد مجاز عبور دهد.
- راه ایمن‌تر: مایکروویو را مستقیماً به پریز دیوار وصل کنید.
۳. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: توستر و آون توستر
توستر برای گرم کردن سریع المنت‌های خود به توان زیادی نیاز دارد. آون توستر نیز به دلیل تولید حرارت، بار قابل‌توجهی به مدار وارد می‌کند.
این وسایل ممکن است در مدت کوتاهی چندراهی را تحت فشار قرار دهند، به‌خصوص اگر وسایل دیگری نیز همزمان به آن وصل باشند.
- راه ایمن‌تر: توستر و آون توستر را مستقیماً به پریز دیوار متصل کنید.
۴. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: قهوه‌ساز
ممکن است قهوه‌ساز در مقایسه با برخی لوازم آشپزخانه کوچک به نظر برسد، اما برای گرم کردن آب و آماده‌سازی قهوه می‌تواند مقدار قابل‌توجهی برق مصرف کند. به همین دلیل، اندازه کوچک یک وسیله لزوماً به معنای مصرف پایین آن نیست. اتصال قهوه‌ساز به چندراهی، به‌ویژه همراه با وسایل پرمصرف دیگر، می‌تواند باعث اضافه‌بار شود.
- راه ایمن‌تر: قهوه‌ساز را مستقیماً به پریز دیوار وصل کنید.
حتما بخوانید: 5 ابزار و گجت هوشمند خودرو ضروری برای رانندگی
۵. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: سرخ‌کن بدون روغن
سرخ‌کن بدون روغن یا ایرفرایر با استفاده از المنت حرارتی و جریان هوا غذا را می‌پزد و برای تولید حرارت سریع به توان قابل‌توجهی نیاز دارد. به همین دلیل، اتصال آن به چندراهی می‌تواند خطر گرم شدن بیش از حد سیم‌ها و اجزای داخلی چندراهی را افزایش دهد، مخصوصاً اگر دستگاه دیگری نیز به همان چندراهی وصل باشد.
- راه ایمن‌تر: سرخ‌کن بدون روغن را مستقیماً به پریز دیوار متصل کنید.
۶. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: کتری برقی
کتری برقی برای رساندن آب به نقطه جوش باید در مدت کوتاهی مقدار زیادی گرما تولید کند و همین موضوع باعث مصرف برق قابل‌توجه آن می‌شود. اگر کتری برقی همراه با وسیله دیگری که المنت حرارتی دارد به یک چندراهی وصل شود، مجموع مصرف می‌تواند از ظرفیت چندراهی عبور کند.
- راه ایمن‌تر: کتری برقی را مستقیماً به پریز دیوار وصل کنید.
۷. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: آرام‌پز و پلوپز
آرام‌پز و پلوپز نیز برای پخت غذا از المنت حرارتی استفاده می‌کنند. اگرچه توان مصرفی برخی مدل‌ها از وسایل پرقدرت‌تر کمتر است، اما همچنان بهتر است این وسایل مستقیماً به پریز دیوار متصل شوند، به‌خصوص اگر وسیله دیگری همزمان در حال استفاده از همان مدار باشد.
- راه ایمن‌تر: برای هر دستگاه، از یک پریز دیوار مناسب استفاده کنید و از جمع کردن چند وسیله حرارتی روی یک چندراهی خودداری کنید.
۸. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: مخلوط‌کن و وسایل موتوردار آشپزخانه
مخلوط‌کن و برخی دیگر از وسایل دارای موتور نیز برای کار کردن به جریان برق قابل‌توجهی نیاز دارند. راه‌اندازی موتور می‌تواند بار لحظه‌ای ایجاد کند و استفاده همزمان چند وسیله روی یک چندراهی فشار بیشتری به آن وارد می‌کند. بنابراین بهتر است مخلوط‌کن را مستقیماً به پریز دیوار متصل کنید، به‌ویژه اگر چند وسیله برقی دیگر نیز در همان محل در حال استفاده هستند.
۹. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: سشوار
سشوار از جمله وسایلی است که هم گرما تولید می‌کند و هم برای کارکرد موتور و فن به برق نیاز دارد. توان مصرفی آن می‌تواند به اندازه‌ای باشد که برای یک چندراهی معمولی بار قابل‌توجهی ایجاد کند. استفاده از سشوار به همراه چند وسیله دیگر روی یک چندراهی، خطر اضافه‌بار و داغ شدن آن را بیشتر می‌کند.
- راه ایمن‌تر: سشوار را مستقیماً به پریز دیوار وصل کنید.
حتما بخوانید: بهترین گجت هوشمند خانگی در جهان که باید در خانه داشته باشید
۱۰. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: اتوی مو و سایر ابزارهای حالت‌دهنده مو
اتوی مو، فرکننده مو و ابزارهای مشابه برای رسیدن به دمای بالا از المنت حرارتی استفاده می‌کنند. بنابراین، مانند بسیاری از وسایل گرمایشی، بهتر است به چندراهی متصل نشوند. این موضوع به‌ویژه زمانی اهمیت دارد که وسیله برای مدت نسبتاً طولانی روشن بماند.
- راه ایمن‌تر: ابزارهای حرارتی مو را مستقیماً به پریز دیوار وصل کنید و پس از پایان کار آنها را خاموش و از برق جدا کنید.
۱۱. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: ماشین لباسشویی
ماشین لباسشویی همزمان دارای موتور، قطعات متحرک و بخش‌های مختلفی است که به برق نیاز دارند. به همین دلیل اتصال آن به چندراهی معمولی انتخاب مناسبی نیست. برای وسایل بزرگ و پرمصرف خانگی، استفاده از پریز مناسب دیوار و مدار برق متناسب با نیاز دستگاه اهمیت بیشتری دارد.
- راه ایمن‌تر: ماشین لباسشویی را مستقیماً به پریز مناسب دیوار وصل کنید.
۱۲. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: خشک‌کن لباس
خشک‌کن لباس از وسایل پرمصرف خانگی است، زیرا برای خشک کردن لباس‌ها به حرارت و در بسیاری از مدل‌ها به موتور قدرتمند نیاز دارد. اتصال چنین وسیله‌ای به چندراهی می‌تواند باعث وارد شدن بار بیش از حد به آن شود.
- راه ایمن‌تر: خشک‌کن را به مدار و پریز مناسب خودش متصل کنید و برای چنین دستگاهی از چندراهی استفاده نکنید.
حتما بخوانید: صرفه جویی در انرژی و کاهش هزینه با 5 فناوری و گجت های هوشمند خانگی
۱۳. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: پمپ تخلیه آب یا سامپ پمپ
در خانه‌هایی که احتمال جمع شدن آب در زیرزمین یا فضاهای پایین‌تر وجود دارد، پمپ تخلیه آب نقش مهمی در جلوگیری از آب‌گرفتگی دارد. اگر این پمپ به چندراهی متصل باشد و چندراهی به دلیل اضافه‌بار از کار بیفتد، ممکن است درست در زمانی که به پمپ نیاز دارید، دستگاه خاموش شود. از آنجا که خرابی یا قطع برق پمپ می‌تواند باعث آب‌گرفتگی و خسارت به ساختمان و وسایل شود، بهتر است آن را به پریز مناسب و اختصاصی متصل کنید.
۱۴. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: بخاری برقی و هیترهای قابل‌حمل
بخاری برقی یکی از پرمصرف‌ترین وسایلی است که نباید به چندراهی معمولی وصل شود. این دستگاه برای تولید مداوم گرما به توان زیادی نیاز دارد و ممکن است ساعت‌ها روشن بماند. اتصال بخاری برقی به چندراهی می‌تواند باعث گرم شدن بیش از حد چندراهی و سیم آن شود و در صورت اضافه‌بار، خطر آتش‌سوزی را افزایش دهد.
- راه ایمن‌تر: بخاری برقی را مستقیماً به یک پریز دیوار مناسب وصل کنید و از اتصال وسایل دیگر پرمصرف به همان پریز یا مدار خودداری کنید.
۱۵. وسایل پرخطر برای اتصال به چندراهی برق: کولرهای قابل‌حمل، پنجره‌ای و دیواری
کولرهای قابل‌حمل، پنجره‌ای و برخی کولرهای دیواری هنگام کار برق قابل‌توجهی مصرف می‌کنند و کمپرسور آنها نیز بار زیادی به مدار وارد می‌کند. به همین دلیل، اتصال کولر به چندراهی می‌تواند باعث قطع شدن مدار، گرم شدن سیم‌ها یا آسیب به تجهیزات شود.
- راه ایمن‌تر: کولر را مستقیماً به پریز و مدار مناسب وصل کنید. اگر پریز کافی در اختیار ندارید، به جای استفاده از چندراهی، از برق‌کار متخصص برای نصب پریز مناسب کمک بگیرید.
وسایل برقی دیگری که بهتر است به چندراهی وصل نکنیم
قاعده فقط به ۱۵ مورد بالا محدود نمی‌شود. به‌طور کلی، هر وسیله‌ای که المنت حرارتی، موتور قدرتمند یا مصرف برق بالا دارد، باید پیش از اتصال به چندراهی از نظر توان مصرفی و ظرفیت مدار بررسی شود. برای مثال، ابزارهای برقی پرقدرت در کارگاه یا خانه نیز بهتر است مستقیماً به پریز مناسب وصل شوند. اگر چند ابزار به یک چندراهی متصل باشند، مجموع بار می‌تواند از ظرفیت آن بیشتر شود و حتی احتمال آسیب به خود ابزارها را نیز افزایش دهد.
حتما بخوانید: شیر آلات هوشمند چشمی
از کجا بفهمیم چندراهی بیش از حد تحت فشار است؟
چندراهی معمولاً پیش از ایجاد یک مشکل جدی، نشانه‌هایی از اضافه‌بار نشان می‌دهد. اگر متوجه هر یک از موارد زیر شدید، استفاده از آن را متوقف کنید:
- چندراهی بیش از حد معمول گرم یا داغ شده است.
- بوی سوختگی یا بوی شبیه پلاستیک ذوب‌شده احساس می‌کنید.
- آثار تغییر رنگ، سوختگی یا ذوب شدن روی بدنه یا پریزها دیده می‌شود.
- مدار برق یا فیوز مرتب قطع می‌شود.
- سیم، دوشاخه یا محل اتصال نشانه‌ای از آسیب یا داغ‌شدن دارد.
- وسیله‌ای که به چندراهی وصل است به‌طور غیرعادی قطع و وصل می‌شود.
اگر چندراهی داغ شده یا بوی سوختگی می‌دهد، آن را از برق جدا کنید و دوباره از آن استفاده نکنید تا علت مشکل بررسی شود.
چطور ظرفیت چندراهی را بررسی کنیم؟
توان مصرفی هر وسیله معمولاً روی برچسبی در پشت یا قسمت زیرین آن درج شده است. برای بررسی بار، توان وسایلی را که قرار است همزمان به یک چندراهی وصل شوند با یکدیگر جمع کنید. برای نمونه، اگر چندراهی ظرفیت حدود ۱۸۰۰ وات داشته باشد و وسایل متصل به آن در مجموع نزدیک به این مقدار یا بیشتر مصرف کنند، استفاده از آن می‌تواند خطرناک باشد. نکته مهم این است که نباید فقط به توان یک وسیله نگاه کرد؛ مجموع مصرف همه وسایل متصل اهمیت دارد. با این حال، حتی محاسبه توان نیز به این معنا نیست که هر وسیله پرمصرفی را می‌توان با خیال راحت به چندراهی متصل کرد. برای وسایل گرمایشی، موتوردار و لوازم بزرگ خانگی، اتصال مستقیم به پریز مناسب انتخاب ایمن‌تری است.
آیا محافظ برق همان چندراهی است؟
محافظ برق یا Surge Protector ممکن است در برابر برخی افزایش‌های ناگهانی ولتاژ از تجهیزات محافظت کند، اما این ویژگی ظرفیت انتقال برق چندراهی را افزایش نمی‌دهد. به عبارت دیگر، محافظ برق نمی‌تواند یک وسیله پرمصرف را به‌طور خودکار برای اتصال به چندراهی ایمن کند. اگر یک وسیله به توان زیادی نیاز داشته باشد، داشتن محافظ برق به این معنی نیست که می‌توان آن را بدون توجه به ظرفیت مدار به آن متصل کرد.
حتما بخوانید: تفاوت های بین ساعت هوشمند و مچ بند هوشمند
اگر پریز کافی نداریم چه کار کنیم؟
اگر تعداد پریزهای آشپزخانه، اتاق یا کارگاه برای وسایل مورد نیاز کافی نیست، اضافه کردن چندراهی همیشه بهترین راه‌حل نیست. برای وسایل پرمصرف، راه ایمن‌تر این است که یک برق‌کار متخصص پریزهای دائمی و مناسب نصب کند و در صورت نیاز ظرفیت مدار نیز بررسی شود. تا زمانی که این کار انجام شود، می‌توان وسایل را به نوبت استفاده کرد و پس از پایان کار، آنها را از برق جدا کرد. همچنین نباید چند چندراهی را به یکدیگر متصل کرد تا تعداد پریزها بیشتر شود. این کار می‌تواند خطر اضافه‌بار و مشکلات الکتریکی را افزایش دهد.
چه وسایلی را می‌توان به چندراهی وصل کرد؟
چندراهی‌ها برای وسایل کم‌مصرف و تجهیزات الکترونیکی سبک کاربرد مناسبی دارند؛ البته به شرطی که مجموع مصرف آنها از ظرفیت چندراهی بیشتر نشود. وسایلی مانند موارد زیر معمولاً در این گروه قرار می‌گیرند:
- شارژر تلفن همراه
- لامپ و چراغ‌های کم‌مصرف
- رایانه و تجهیزات اداری کم‌مصرف
- برخی تجهیزات الکترونیکی کوچک
- تلویزیون
با وجود این، همیشه باید ظرفیت درج‌شده روی خود چندراهی و توان مصرفی وسایل را بررسی کرد.
سوالات متداول
1. آیا می‌توان یخچال را به چندراهی وصل کرد؟
بهتر است یخچال مستقیماً به پریز دیوار متصل شود. یخچال دارای کمپرسور است و هنگام راه‌اندازی می‌تواند بار قابل‌توجهی ایجاد کند. همچنین خاموش شدن ناخواسته چندراهی می‌تواند باعث قطع شدن برق یخچال بدون اطلاع شما شود.
2. آیا مایکروویو را می‌توان به محافظ برق وصل کرد؟
محافظ برق به‌خودی‌خود باعث نمی‌شود مایکروویو برای اتصال به چندراهی مناسب شود. مایکروویو توان بالایی مصرف می‌کند و بهتر است مستقیماً به پریز مناسب دیوار وصل شود.
3. آیا قهوه‌ساز را می‌توان به چندراهی زد؟
بهتر است قهوه‌ساز مستقیماً به پریز دیوار وصل شود، زیرا برای گرم کردن آب به توان قابل‌توجهی نیاز دارد و استفاده همزمان آن با وسایل دیگر می‌تواند باعث اضافه‌بار شود.
4. آیا بخاری برقی را می‌توان به چندراهی وصل کرد؟
خیر، اتصال بخاری برقی به چندراهی معمولی توصیه نمی‌شود. بخاری برای تولید گرما برق زیادی مصرف می‌کند و ممکن است برای مدت طولانی روشن بماند؛ بنابراین بهتر است مستقیماً به پریز مناسب دیوار متصل شود.
5. اگر چندراهی داغ شود چه کار کنیم؟
اگر چندراهی بیش از حد گرم شده، بوی سوختگی یا پلاستیک ذوب‌شده می‌دهد، یا آثار تغییر رنگ و ذوب‌شدگی روی آن دیده می‌شود، استفاده از آن را فوراً متوقف و آن را از برق جدا کنید. تا زمانی که علت مشکل مشخص نشده است، دوباره از آن استفاده نکنید.
6. آیا استفاده از چندراهی در آشپزخانه خطرناک است؟
خود چندراهی لزوماً خطرناک نیست، اما آشپزخانه محل استفاده از وسایل پرمصرف و گرمایشی زیادی است. اتصال وسایلی مانند مایکروویو، توستر، قهوه‌ساز، سرخ‌کن بدون روغن و کتری برقی به چندراهی می‌تواند باعث اضافه‌بار شود. برای وسایل پرمصرف، پریز دیوار گزینه مناسب‌تری است.
7. آیا می‌توان چند وسیله را به یک چندراهی وصل کرد؟
برای وسایل کم‌مصرف، در صورتی که مجموع توان آنها از ظرفیت چندراهی بیشتر نشود، معمولاً امکان‌پذیر است. اما نباید چند وسیله پرمصرف یا گرمایشی را همزمان به یک چندراهی متصل کرد.
8. آیا اتصال چندراهی به چندراهی دیگر کار درستی است؟
خیر. به هم وصل کردن چندراهی‌ها برای افزایش تعداد پریزها می‌تواند باعث افزایش بار روی مسیر برق و بالا رفتن خطر اضافه‌بار شود. اگر پریز کافی ندارید، بهتر است از یک برق‌کار برای نصب پریزهای مناسب کمک بگیرید.
سخن آخر
چندراهی برق وسیله‌ای مفید برای تجهیزات کم‌مصرف است، اما نباید آن را جایگزین پریز مناسب برای وسایل پرقدرت دانست. یخچال، مایکروویو، بخاری برقی، کولر، ماشین لباسشویی، خشک‌کن، توستر، قهوه‌ساز و دیگر وسایل گرمایشی یا موتوردار بهتر است مستقیماً به پریز مناسب وصل شوند. اگر چندراهی داغ می‌شود، بوی سوختگی می‌دهد یا مرتب باعث قطع شدن برق می‌شود، استفاده از آن را متوقف کنید. در صورت کمبود پریز نیز به جای اضافه کردن چندراهی‌های بیشتر، نصب پریزهای دائمی و بررسی مدار برق توسط یک برق‌کار متخصص، راهکار ایمن‌تری است.
مطالب مرتبط:
بهترین سنسور و حسگر در و پنجره هوشمند برای افزایش امنیت خانه
پیش بینی 12 تا از عجیب ترین و تازه ترین تکنولوژی دنیا تا سال 2050
دیدگاه ها