نگهداری قهوه در فریزر یکی از روشهای رایج برای حفظ تازگی آن محسوب میشود، اما مانند بسیاری از تکنیکهای خانگی، نیاز به دقت و آگاهی دارد تا نتیجه واقعی داشته باشد. بسیاری از افراد تجربههای متفاوتی با این روش دارند؛ برخی از آن بهره میبرند و برخی دیگر معتقدند تأثیری ندارد. دلیل این تفاوت در جزئیات نحوه نگهداری و واکنشهای شیمیایی قهوه هنگام از دست رفتن تازگی نهفته است. در این مقاله از سلام دنیا به بررسی روشهای صحیح فریز کردن قهوه و تأثیر آن بر حفظ عطر و طعم آن پرداختهایم.
شیمی قهوه در اوج تازگی
اول از همه: عبارت «قهوه تازه» واقعاً بهترین واژه برای توصیف وضعیت بهینه دمکردن قهوه نیست. از نظر فنی، «تازهترین» قهوه همان قهوهای است که به تازگی رست شده است. با این حال، قهوه نیاز دارد مدتی پس از رست شدن بماند تا به پتانسیل کامل طعم خود برسد.
وقتی میگوییم «قهوه تازه رستشده»، منظور ما در واقع قهوهای است که در اوج طعم و عطر خود قرار دارد. درست مانند میوهای که پنجرهای کوتاه برای بهترین حالت خوردن آن دارد، قهوه رستشده هم بازهای زمانی دارد که هنگام دمکردن بهترین طعمها و عطرها را ارائه میدهد. میتوانید قبل از باز شدن این پنجره یا بعد از بسته شدن آن قهوه را دم کنید، اما تجربه لذتبخش طعم و عطر کامل قهوه حاصل نخواهد شد.
حتما بخوانید: کاربردها و طرز تهیه قهوه با فرنچ پرس
دو مورد از مهمترین عوامل تازگی قهوه
عوامل زیادی تعیین میکنند که قهوه چه زمانی و برای چه مدت در اوج تازگی باقی میماند که مهمترین آن ها عبارتند از:
1. آزادسازی گازها
آزادسازی گازها، که به آن «Degassing» نیز گفته میشود، فرایندی است که طی آن گازهای محبوس در داخل دانههای رستشده قهوه — عمدتاً دیاکسید کربن — به مرور زمان خارج میشوند. میزان مشخصی از این آزادسازی گازها مفید است و به توسعه طعم قهوه کمک میکند. با این حال، اگر قهوه بیش از حد گاز خود را آزاد کند، طعم، عطر و توانایی تولید کرمای قهوه کاهش مییابد.
2. اکسیداسیون
تماس قهوه با اکسیژن باعث واکنش شیمیاییای میشود که طعم قهوه رستشده را تند و کهنه میکند. این فرایند همان اکسیداسیونی است که فلزات را زنگزده میکند، میوهها را بیش از حد رسیده و آتش را میسوزاند.
3. عوامل دیگر
اغلب کارشناسان معتقدند که اکسیداسیون تأثیرگذارترین عامل در کهنه شدن قهوه است. اما تنها عامل نیست. دما و رطوبت نیز بر سرعت کاهش تازگی قهوه اثر دارند، همانطور که عوامل متنوع دیگری نیز در این روند دخیل هستند. در نهایت، هر چه محیط گرمتر و مرطوبتر باشد، قهوه سریعتر طعم و تازگی خود را از دست میدهد.
حفظ اوج تازگی قهوه
محیط ایدهآل برای طولانیتر کردن عمر قهوه رستشده باید سرد، خشک و عاری از اکسیژن باشد. اما چگونه میتوان چنین محیطی ایجاد کرد؟ نگهداری دانههای قهوه در فریزر ممکن است به نظر گزینهای عالی بیاید، اما مگر اینکه یک فریزر صنعتی با توانایی رسیدن به دماهای بسیار پایینتر از یخچالهای خانگی داشته باشید، اکسیداسیون قهوه به اندازه کافی کند نخواهد شد تا تفاوتی ایجاد کند.
پس اگر هر روز بستهای از قهوه را باز میکنید و دوباره آن را در فریزر میگذارید — مثل مادرم که در سال 2002 این کار را میکرد — در واقع اکسیژن و رطوبت را دوباره وارد محیط قهوه میکنید و این کار سرعت کهنه شدن قهوه را افزایش میدهد. با این حال، روشهایی وجود دارد که میتوان قهوه را به شکل «صحیح» فریز کرد، به طوری که حتی افراد عادی هم بتوانند یک دسته قهوه محبوب را برای استفاده بعدی به خوبی نگهداری کنند.
حتما بخوانید: انواع فنجان قهوه خوری و اندازه آن
نحوه فریز کردن صحیح قهوه
برای اینکه فریز کردن قهوه واقعاً بتواند سرعت کهنه شدن آن را کاهش دهد، چند شرط باید رعایت شود:
- اولین نکته این است که فقط دانههای کامل قهوه باید فریز شوند. سطح بالای قهوه آسیابشده به قدری زیاد است که حتی در هنگام فریز، رطوبت و اکسیژن زیادی جذب میکند و نمیتواند تازگی اوج خود را حفظ کند.
- دومین نکته این است که مطمئن شوید ظروفی که برای فریز کردن قهوه استفاده میکنید، کمترین میزان رطوبت و اکسیژن را داشته باشند.
اساساً این یعنی یکی از دو روش زیر را دنبال کنید:
1. یا بستههای کامل و بازنشده قهوه را مستقیماً در فریزر بگذارید (به شرطی که هوابند باشند و دریچه یکطرفه آزادسازی گاز داشته باشند)، یا دوزهای تکمصرف را در کیسههای کوچک قابلبسته شدن (مثل زیپلاک) تقسیم کنید و قبل از فریز کردن هوای داخل آنها را خارج کنید.
2. اگر میخواهید مطمئن شوید هر فنجان قهوهای که دم میکنید تا حد ممکن «تازه» باشد، گزینه تقسیم به دوزهای تکمصرف بهترین انتخاب است. به این ترتیب میتوانید دانههای قهوه را به مدت طولانی فریز نگه دارید و فقط وقتی آماده استفاده هستید، آنها را بیرون بیاورید.
- نکته سریع: اگر قهوه را در کیسههای فریزری نگهداری میکنید، ممکن است متوجه شوید کیسهها منبسط میشوند—این کاملاً طبیعی است! هنگام آزادسازی گاز قهوه در فریزر، دیاکسید کربن داخل کیسهها را پر میکند و در واقع به جلوگیری از اکسیداسیون کمک میکند. پس گاز را خارج نکنید (مگر اینکه کیسه در حال ترکیدن باشد، البته).
در واقع، این روش نگهداری مزیت دیگری هم دارد—مطالعات نشان دادهاند که آسیاب کردن قهوه منجمد، یکنواختی بهتری ایجاد میکند، بنابراین احتمالاً نتیجه بهتری خواهید گرفت. اگر در نهایت تصمیم گرفتید دوزهای بزرگتری را نگهداری کنید، بسیار مهم است که قبل از باز کردن کیسهها، آنها را بهدرستی ذوب کنید. کیسه را از فریزر بیرون بیاورید و اجازه دهید تا تقریباً به دمای محیط برسد (معمولاً 1 تا 3 ساعت، بسته به اندازه کیسه) و سپس سطح بیرونی کیسه را با دستمال خشک کنید تا هرگونه تراکم رطوبت حذف شود—این کار از نفوذ رطوبت مستقیم به دانههای بسیار خشک هنگام باز کردن کیسه جلوگیری میکند.
حتما بخوانید: آشنایی با 11 مورد از خوشمزه ترین و محبوب ترین انواع قهوه
چه زمانی قهوه را فریز کنیم؟
در نهایت، اکثر افراد احتمالاً دلیل قانعکنندهای برای فریز کردن قهوه ندارند. اگر یک بسته قهوه از کافیشاپ خریداری میکنید و آن را طی یک هفته تمام میکنید، نگهداری آن در یک ظرف خلا روی قفسه یا حتی همان بسته اولیه (به شرطی که زیپلاک و دریچه یکطرفه داشته باشد) کاملاً کافی است.
با این حال، اگر معمولاً مقدار زیادی دانه تخصصی تهیه میکنید که قبل از مصرف کامل ممکن است خراب شوند (مثلاً پس از شرکت در CoffeeCon یا نمایشگاه SCA که کنترل خود را از دست دادهاید)، نگهداری بستههای بازنشده در فریزر تا زمان آماده شدن برای استفاده، روشی عالی است تا مطمئن شوید وقتی آماده دم کردن هستید، میتوانید از آنها لذت ببرید—البته به شرطی که این کار را درست انجام دهید.
سوالات متداول
1. آیا فریز کردن دانههای قهوه ایده خوبی است؟
فریز کردن دانههای قهوه ایده خوبی است، به شرطی که این کار را بهدرستی انجام دهید. نگهداری قهوه در بستههای وکیومشده (یعنی بدون رطوبت و اکسیژن) در فریزر بهطور بلندمدت به جلوگیری از کهنه شدن قهوه کمک میکند، همانطور که اگر در کابینت در دمای محیط نگه داشته شود، سریعتر کهنه میشود. با این حال، قرار دادن بستههای باز قهوه در فریزر در واقع باعث میشود قهوه سریعتر از حالت عادی کهنه شود.
2. آیا میتوان دانههای قهوه را در بستهبندی اصلی فریز کرد؟
میتوانید دانههای قهوه را در بستهبندی اصلی آنها فریز کنید، به شرطی که قهوه را در کیسه وکیومشده یا کیسهای با دریچه یکطرفه آزادسازی گاز خریداری کرده باشید. اگر قهوه شما در کیسه کاغذی یا هر بستهای که اجازه ورود و خروج هوا و رطوبت را میدهد عرضه شده است، بهتر است قبل از فریز کردن آن را دوباره بستهبندی کنید.
3. چگونه دانههای قهوه فریز شده را ذوب کنیم؟
بهترین روش برای ذوب دانههای قهوه فریز شده، اگر آنها را به صورت دوزهای تکمصرف فریز کردهاید، این است که مستقیماً آنها را وارد آسیاب کنید. مطالعات نشان دادهاند که آسیاب کردن دانههای منجمد، یکنواختی آسیاب را بهبود میبخشد. با این حال، اگر یک بسته بزرگ فریز شده دارید، باید اجازه دهید تا دانهها به دمای محیط برسند و سپس کیسه را کاملاً خشک کنید قبل از باز کردن آن—این کار از جذب رطوبت بیش از حد توسط دانهها جلوگیری میکند.
سخن آخر
در نهایت، حفظ تازگی قهوه به دقت و توجه به جزئیات نیاز دارد. فریز کردن قهوه میتواند ابزاری مفید برای طولانیتر کردن عمر دانهها باشد، اما تنها در صورتی مؤثر است که به روش صحیح انجام شود و دانهها در شرایط مناسب نگهداری شوند. با رعایت نکات مربوط به بستهبندی، دما و آمادهسازی قبل از استفاده، میتوانید لذت یک فنجان قهوه تازه و خوشعطر را حتی پس از مدتها تجربه کنید.
مطالب مرتبط:
افزودنی و طعم دهنده قهوه طبیعی
چگونه می توان بدون قهوه ساز، قهوه تهیه کرد؟
دیدگاه ها